Boekentreurnis
Woensdag 13 April 2016 Voor schrijvers is lijden een must, beweerde de Belgische schrijver Herman Brusselmans ooit in een tv programma. Alleen schrijvers die met tegenslag te maken hebben gehad, en die het gevoel van diepe droefheid kennen, zijn in staat om bestsellers te creëren. Op Kees van Kooten na dan. Zei Herman Brusselmans Om eens te kijken hoeveel boekentreurnis ik in de loop der jaren heb verzameld ging ik mijn boekenplanken na. Er zitten bestsellers tussen mijn boekenverzameling, maar de meeste boeken hebben nooit in de top tien gestaan. Op mijn boekenplanken staan bijvoorbeeld ook boeken over gezondheid en psychologie. En een paar waarin religie een belangrijke rol speelt, zoals 'De non'. Dit boek, van de Franse schrijver Denis Diderot, heb ik al sinds mijn tienerjaren in mijn bezit. In de jaren zestig werd het boek verfilmd, maar de film, 'La Religieuse', werd in eerste instantie in Frankrijk verboden. Toen de film later toch voor vertoning werd vrijgegeven kwam het boek opnieuw in de belangstelling. Het werd een bestseller, dit verhaal over een kloosterleven vol kwellingen en ellende tussen de gebeden door.Bestsellers op mijn boekenplanken zijn ook boeken van Maarten 't Hart, en Renate Dorrestein. Hun verhalen zijn vaak verpakt met humor, wat treurigheid minder treurig maakt en de vaart er in houdt.
En dan Gabriel Marcía Marquez, kampioen schrijver van droevige verhalen. Ook van hem heb ik verscheidene boeken gelezen en de titels geven de treurigheid vaak al aan: 'Honderd jaar eenzaamheid', De ongelooflijke maar droevige geschiedenis van de onschuldige Eréndira en haar harteloze grootmoeder', 'Liefde in tijden van cholera'. Grandioos geschreven misère.
Een van mijn favoriete boeken is Wally Lamb's "Vergeef me". Een treurige, levenswijze roman. Een bestseller met een happy end. Hoe anders is 'Stoner' van John Williams. Een kippenvel veroorzakend boek. Men wordt er bijna depri van. En men zou de hoofdpersoon soms door elkaar willen rammelen en dwingen om eindelijk eens gelukkig te worden.
Ellende, rampspoed, misère, tegenslag, malaise, verdriet, zorgen, sores, kommer en kwel…
Zou Herman Brusselmans gelijk hebben met zijn opmerking dat een schrijver tegenslag nodig heeft om goed te verkopen? Ook Graeme Simsion met zijn leuke ' Rosie project' boeken, zal weten wat tegenslag is. Net als de dames van Kooten en Campert met hun kostelijk boek 'C'est la vie'. En dan is er natuurlijk Hendrik Groen met zijn 'Pogingen Iets van het Leven te Maken'. Een boek vol trage treurigheid, maar de humor zegeviert. Het werk van de schrijver Dimitri Verhulst mag ik ook graag lezen. In zijn boeken zijn ellende en hilariteit op meesterlijke wijze in elkaar verweven.
Lijden is voor schrijvers een must, want alleen dan kan een schrijver een bestseller schrijven, zei Herman Brusselmans. Tegenslag hoort bij het leven, dus zullen er naar verwachting nog vele mooie boeken verschijnen. We hoeven niets te kort te komen aan treurigheid, maar ook niet aan boeken met humor. Leed en de lach in de literatuur. Het kan. Het mag. Vooral volgens Annie M.G. Schmidt. Zij vond de humor noodzakelijk. "Lachen mag van God," verkondigde zij. Een boodschap waar wij, de lezers, ondanks alles zonder gewetensbezwaren oprecht in mogen geloven.