Vriendschap
Interface 2005 nummer 5 Dinsdag 15 November 2005 Ze waren vriendinnen, ons dwergpapegaaitje Aagje, en Citroentje de parkiet. Ze kwamen geregeld bij elkaar op bezoek, en dat was meestal erg gezellig. Ze kwetterden er dan vrolijk op los. Maar ze maakten ook wel ruzie en konden elkaar gemeen bijten. Toch waren ze aan elkaar gehecht.En toen Citroentje op een maandagmorgen op de bodem van haar kooi ging liggen, haar vleugels uitspreidde en de geest gaf, probeerde Aagje haar nog tot leven te schreeuwen. Het leek alsof ze besefte dat ze de enige soortgenoot in haar omgeving moest missen. Hoe verschillend ze ook waren, ze waren vriendinnen geweest. Hun vriendschap had menselijke aspecten: gezelligheid, zorgzaamheid, elkaar aardig vinden en op elkaar mopperen, ruzie, het was er allemaal. En hoe groot hun conflicten ook konden zijn, ze kwamen altijd weer bij elkaar terug. Een vriendschap zoals Aagje en Citroen die hadden, is, met menselijke ogen bekeken, bijzonder. Omdat ze konden ruziën en toch altijd weer doorgingen. Omdat ze nooit oude koeien uit de sloot haalden. Zij waren HET bewijs dat een slecht geheugen goed kan zijn voor vriendschap
Vriendschap…Met een paar mailvriendinnen heb ik over dat onderwerp boeiende discussies gevoerd. Over hoe fijn het is om vriendinnen te hebben, en om een vriendin te zijn. Hoe belangrijk het is om samen te praten, te lachen en soms te huilen. En te beseffen dat het er niet om gaat wat je uit een vriendschap haalt, maar wat je erin steekt. Zodat een vriendschap tot volle ontplooiing kan komen. Immers, als beide partijen tijd en aandacht in de vriendschap “investeren”, pas dan is er sprake van balans in de vriendschap. Als de balans ontbreekt, gaat het vaak mis. “Vriendschappen zijn kwetsbaar. Ga er daarom eender mee om als met andere kwetsbare dingen.”, zei Randolph S. Bourne en de man had gelijk. Want een vriendschap is te kostbaar om als een porseleinen kopje in duigen te laten vallen.
Op internet staan veel teksten en gedichten over vriendschap, ook over voorbije vriendschappen en de verbittering daarover. Bijvoorbeeld het refrein van een lied van Het Goede Doel:
Een van mijn mailvriendinnen vertelde dat ze een vriendschap was kwijtgeraakt en hoe ze daar mee omging.” Het is altijd erg om vriendschappen kwijt te raken en toch ontkom je er soms niet aan,” mailde ze. En ook dat ze had geleerd dat ze dicht bij zichzelf moest blijven en niet koste wat kost een vriendschap in stand moest trachten te houden. En dat ook zij fouten mocht hebben, en als dat verwijdering tot gevolg had, dat ze dat moest accepteren. “Want het leven is te kostbaar om dingen te doen die je niet wilt, en meningen te delen waar je eigenlijk niet achter staat, en dat alleen om een vriendschap te behouden,” schreef ze. Veel mensen van mijn leeftijd zijn te vaak gekwetst door anderen en daarom sluiten ze niet zo makkelijk meer vriendschappen. Toch is dat jammer. Al was het maar omdat het zo heerlijk is om uren met een vriendin aan de telefoon te hangen. “Maar velen hebben daar geen tijd meer voor, “ zei een vriendin uit Amerika spijtig toen ik haar aan de telefoon had. “Ze zijn te druk bezig met andere dingen en vergeten daardoor de mensen om hen heen... Jammer, maar eigenlijk is het “their loss.” Want het is immers maar de vraag of er nog vrienden over zullen zijn als ze ooit wél weer tijd hebben.”
Vriendschap is inderdaad kwetsbaar,
zoals Randolph S. Bourne zei. Het kan zomaar kapot gaan. Maar het is zo fijn
als het lukt een conflict op te lossen en de vriendschap blijft bestaan. Zoals
een vriendin vertelde toen ze zich gekwetst voelde door een vriend, en met hem
ging praten. En het mooie was: de man luísterde naar haar. Hij voelde zich niet
aangevallen, nam haar klacht serieus en vroeg hoe ze de kwestie konden
oplossen. En door zijn houding en het “uitpraten” konden ze hun vriendschap voortzetten.
Vriendschap is als een brandende kaars. Je kunt je aan de vlam warmen, maar soms kun je je er ook aan branden. De kaars kan een mooie stabiele vlam hebben, maar het vlammetje kan ook flakkeren of doven. Soms is het beter als de vlam wordt gedoofd, soms kan de vlam van vriendschap na een flakkering juist sterker en stabieler branden, en geeft meer warmte en licht.
Vriendschap is belangrijk. Aagje en Citroen hielden hun vriendschap in stand doordat ze steeds hun ruzies vergaten. Bij mensen ligt dat anders en is het soms beter een vriendschap definitief te beëindigen. Maar om niet verbitterd te raken, is het zaak voor ex-vrienden en -vriendinnen om zich de mooie gezamenlijke uren te blijven herinneren. En om nooit te vergeten waaróm je ooit bevriend raakte.
Deze column is mede ontstaan door de vriendinnen met wie ik via de telefoon en mail over vriendschap heb gediscussieerd. Door hen en door die discussies besefte ik opnieuw hoe belangrijk en kostbaar vriendschap is. En dat vriendschap geen illusie hoeft te zijn, maar dat oprechte vriendschap echt bestaat.
Dini Commandeur